Ik ben niet zo voor lijstjes, maar als ik onder dreiging van foltering een boeken top 3 zou moeten geven, dan zou “Max, Micha & het Tet-offensief” daar zeker in staan. Van auteur Johan Hardstad verscheen in 2024 al een nieuwe roman in het Noors onder de titel “Under brosteinen, stranden!” en volgens doorgaans goed ingelichte bronnen (ik mailde met de uitgever) zou in het najaar van 2026 de Nederlandse vertaling uitkomen. Op basis van de reviews op GoodReads opnieuw de moeite (ook al heb ik niet altijd goeie ervaringen heb met de Goodreads scores). En ja, sommige lezers maken in hun beoordeling melding van langdradigheid en van het zich dom voelen bij het lezen, maar ik kijk er toch enorm naar uit!
“Onder de kasseien het strand” is een roman over de ontdekking van een kassei-achtig voorwerp. Wanneer je de kassei aanraakt, lijkt het alsof je in slechts zeven minuten een heel leven beleeft. Het verhaal speelt zich af in een jeugdgroep in Stavanger in de jaren negentig, maar met aanzienlijke tijds- en geografische omwegen naar plaatsen als de Sovjet-Unie, Berlijn, Warschau, Akureyri, Shanghai en niet in de laatste plaats het eiland Tristan da Cunha in de jaren zestig. Het boek wordt bewoond door van alles en nog wat: van jongeren uit de voorsteden op zoek naar de volgende industriële ventilator om zich ‘s avonds aan op te warmen, Koude Oorlogsspionnen met wankelende loyaliteiten in verschillende richtingen, lokale Zapatistas en marihuanahandelaren van twijfelachtig mentaal allooi, jonge geliefden en amateurradiovaders die allemaal weduwnaar zijn, zeelui van zowel de oude als de nieuwe school, IJslandse ecoterroristen, suïcidale alleenstaande moeders en zichzelf kwellende ziekenhuisdirecteuren, psychiatrische patiënten en sommigen die dat waarschijnlijk wel hadden moeten zijn, een avontuurlijke meteoroloog van Forus en een astrofysicus met een acute behoefte aan uitleg over niet-wetenschappelijke onderwerpen en met gastoptredens van mensen als Andrei Tarkovsky en Erich Mielke, onderzoekt de roman het idee dat de tijd misschien nooit aan onze kant heeft gestaan. Dit is een geweldig verhaal over wachten, tot het leven begint, tot dingen eindigen, wachten op het juiste, wachten op de dood en tevergeefs wachten. Het is een roman over Ingmar, Jonatan en Peter. En Ebba.
De roman, die zowel echt als fictief is, bevat zoveel kennis dat een arme lezer er zowel blij van wordt als even op adem moet komen.
Ik volg de literaire mode niet zo, maar ik lees graag en het mag van mij wel Echte Literatuur (mijn vrouw gruwelt als ze dit leest) zijn. “Het achtste leven (voor Brilka)” is ondertussen 10 jaar uit in de Nederlandse vertaling en ik zag 
